Duitsland laat Richard Wagner niet los

Richard Wagner was één van de belangrijkste Duitse operacomponisten. In 2013 ligt zijn geboortejaar 200 jaar achter ons. Dit jubileum is voor de Deutsche Zentrale für Tourismus – DZT aanleiding om extra aandacht te besteden aan evenementen in steden waar Wagner zijn werken heeft geschreven. ″Jubilea van beroemde kunstenaars zoals Richard Wagner zijn bij uitstek geschikt om wereldwijd het muziek- en cultuurland Duitsland in de schijnwerpers te plaatsen″, aldus Petra Hedorfer, bestuursvoorzitter van de DZT. Duitsland is vanwege zijn rijke cultuur een populair vakantieland. Volgens onderzoeken die betrekking hebben op 2010 en 2011, heeft 52% van de buitenlandse gasten Duitsland vanwege het culturele aanbod als vakantiebestemming gekozen. 2013 is op dat vlak een jaar met talrijke hoogtepunten.

Richard Wagner in Leipzig
In Wagners geboorteplaats Leipzig zijn er veel herinneringen aan de componist. Wagner liet zijn eerste werken opvoeren in de Gewandhaussaal, in het tegenwoordige Städtische Kaufhaus en in het Neues Theater, dat nu bekend staat als de Oper van Leipzig.
Tijdens het jubileumjaar staat er voor Wagnerliefhebbers bijzonder veel op het programma. In het Stadtgeschichtliche Museum Leipzig is van 13 februari t/m 26 mei 2013 de tentoonstelling ′Wagnerlust und Wagnerlast′ te zien: bezoekers krijgen een indruk van de belangrijkste episodes uit het leven van de componist. Tijdens het Richard-Wagner-festival (16 t/m 26 mei 2013) kunnen muziekliefhebbers genieten van Wagneropera’s, zoals ′Parsifal′ en ′Rheingold′, en is er voor kinderen een speciale opvoering van de ′Ring der Nibelungen′. Voor de echte Wagner-fans wordt er in dezelfde periode een Wagnercongres van internationale Wagnerverenigingen gehouden en organiseert de universiteit een meerdaagse muziekwetenschappelijke conferentie over deze beroemde burger uit Leipzig. Op 21 mei 2013 wordt het nieuwe Richard-Wagner-museum met de permanente tentoonstelling ′De jonge Richard Wagner′ geopend in de Alte Nikolaischule.

Richard Wagner in Dresden en Eisenach

Ook in andere plaatsen waar Wagner verbleef, staat hij in 2013 in het middelpunt van de belangstelling. Wagner werd in 1843 koninklijke hofkapelmeester in Dresden waar hij 19 jaar met volle overgave voor het theater en de muziek leefde. De stad aan de Elbe beleefde de première van Wagners opera ′Rienzi′ in de Semperoper. Ook de eerste opvoering van ′De vliegende Hollander“ vond in Dresden plaats. Behalve in de Semperoper werden zijn werken in de Frauenkirche gespeeld. Op 18 mei 2013 wordt het oratorium ′Das Liebesmahl der Apostel′ in de Frauenkirche tijdens het Dresdner muziekfestival opgevoerd. In het niet ver van Dresden gelegen Graupa, waar Wagner samen met zijn vrouw de zomer van 1846 doorbracht, staat het Lohengrin-Haus, één van de oudste nog intacte woonhuizen van de componist. Hier schreef Richard Wagner de opera ′Lohengrin′. Twee vertrekken zijn historisch ingericht. In het dichtbij gelegen jachtslot gaat op 12 januari 2013 ook het gloednieuwe Richard Wagner Museum open. De tijd die Wagner in Saksen doorbracht, staat hier centraal. In de buurt van Graupa staat in Liebethaler Grund het grootste Wagner-standbeeld ter wereld. Van 27 april t/m 25 augustus 2013 is in het Dresdner Stadtmuseum een tentoonstelling over Wagners jaren in Dresden te zien. In deze stad heeft hij bijna al zijn latere werken geschreven. Op weg van Parijs naar Thüringen verbleef Wagner in Eisenach. Daar was hij zo onder de indruk van de Wartburg, dat hij deze burcht als decor voor de opera ′Tannhäuser′ koos. In het Wagner-jaar worden daarom in de feestzaal concert-uitvoeringen van ′Tannhäuser und der Sängerkrieg auf Wartburg′ gegeven. Aan de voet van de burcht herinnert de omvangrijke Wagner-verzameling in de Reuter-villa aan de grote componist.

Richard Wagner in Nürnberg en München
In Nürnberg speelt de enige komische opera van Richard Wagner: ′Die Meistersinger von Nürnberg′. Tijdens een rondleiding kunnen geïnteresseerden in de sporen van de meesterzangers treden. In het jubileumjaar worden in Nürnberg veel evenementen rondom de ′Meistersinger von Nürnberg′ georganiseerd. Op 25 juli speelt het Staatstheater Nürnberg de Festwiesen-scène op de Nürnberger Hauptmarkt, die het toneel van de eerste opvoering was.

Wagner-stad Bayreuth
In 1872 trok Wagner naar Bayreuth, waar hij 10 jaar woonde. Zijn voormalig woonhuis, villa Wahnfried, is tegenwoordig een museum. Naast Leipzig en Dresden behoort Bayreuth, met het Festspielhaus op de ′Groene heuvel‘ en de wereldberoemde Bayreuther Festspiele die elk jaar in de zomer plaatsvinden, tot de belangrijkste plaatsen waar Wagners invloed merkbaar is. In het jubileumjaar is er tijdens de Bayreuther Festspiele een nieuwe uitvoering van de ′Ring des Nibelungen′ te zien. Ook ′Der Ring an einem Abend′, een kortere versie van het werk, is een nieuwe productie voor het jubileumjaar, deze wordt op 24 juli 2013 voor het eerst opgevoerd. Samen met de opera van Leipzig worden bovendien de vroege werken van de componist vertoond: ′Die Feen′, ′Das Liebesverbot′ en ′Rienzi′. Christian Thielemann, dirigent van de Saksische staatskapel, dirigeert in het Festspielhaus op de geboortedag van de operacomponist het orkest van de Bayreuther Festspiele.

Wat denk jij ervan?